14 huyệt trên bàn tay: vị trí, tác dụng, cách bấm huyệt

1. Vì sao bàn tay chứa nhiều huyệt đạo quan trọng?

Theo y học cổ truyền, bàn tay là “bản đồ thu nhỏ” của cơ thể, nơi tập trung nhiều kinh mạch quan trọng đi qua. Các đường kinh này kết nối trực tiếp đến tim, phổi, gan, thận và hệ thần kinh. Vì vậy, việc tác động lên bàn tay thông qua bấm huyệt không chỉ ảnh hưởng tại chỗ mà còn tạo phản ứng lan tỏa đến các cơ quan bên trong cơ thể.

Ngoài ra, bàn tay là vùng hoạt động liên tục, dễ căng cứng do làm việc, cầm nắm hoặc sử dụng thiết bị điện tử. Do đó, bấm huyệt bàn tay vừa mang tính trị liệu vừa có tác dụng thư giãn rất rõ rệt.
 

Bàn tay là “bản đồ thu nhỏ” của cơ thể, nơi tập trung nhiều kinh mạch quan trọng đi qua
 

2. Vị trí, tác dụng và cách bấm 14 huyệt trên bàn tay

Dưới đây là cẩm nang chi tiết từ A-Z về 14 huyệt đạo quan trọng trên bàn tay mà bạn có thể tự xác định và thực hiện tại nhà:

2.1. Huyệt lao cung

• Vị trí: Huyệt nằm ngay trên đường vân ngang chính của lòng bàn tay. Bạn có thể xác định nhanh bằng cách nắm hờ bàn tay lại, vị trí mà đầu ngón tay giữa chạm vào lòng bàn tay chính là huyệt Lao Cung.

• Tác dụng: Giúp thanh tâm tả hỏa, an thần, xoa dịu cảm giác lo âu, hồi hộp
• Cách bấm huyệt: Dùng ngón tay cái của bàn tay đối diện ấn một lực thẳng góc lên huyệt, vừa ấn vừa day nhẹ nhàng theo chiều kim đồng hồ từ 1 - 2 phút, lặp lại cho tay còn lại.

• 
  Huyệt lao cung

2.2. Huyệt thiếu phủ

• Vị trí: Huyệt nằm ở trong lòng bàn tay, giữa xương bàn tay thứ 4 (ngón áp út) và thứ 5 (ngón út). Khi bạn nắm chặt bàn tay lại, đầu ngón tay út chạm vào đâu trong lòng bàn tay thì đó là vị trí huyệt Thiếu Phủ.

• Tác dụng: Hỗ trợ điều hòa nhịp tim, giảm tình trạng tim đập thình thịch, đau tức ngực nhẹ do căng thẳng và giúp thư giãn hệ thần kinh.

• Cách bấm huyệt: Dùng đầu ngón cái ấn sâu với lực vừa phải vào khe xương, duy trì và day nhẹ trong vòng 1 phút trước khi đổi bên.
   

  
  Huyệt thiếu phủ
   

2.3. Huyệt hợp cốc

• Vị trí: Huyệt nằm ở vùng mu bàn tay, tại điểm lõm giữa xương bàn ngón thứ nhất (ngón cái) và ngón thứ hai (ngón trỏ). Khi khép ngón cái và ngón trỏ sát vào nhau, khối cơ thịt trồi lên cao nhất chính là đỉnh của huyệt Hợp Cốc.

• Tác dụng: Khơi thông luồng khí huyết toàn thân, giảm cảm giác đau đầu, đau răng, căng mỏi vùng cổ vai gáy và hỗ trợ giải cảm, hạ sốt nhẹ.

• Cách bấm huyệt: Dùng ngón cái tay đối diện đặt lên huyệt, các ngón còn lại đỡ phía dưới lòng bàn tay. Bóp mạnh và sâu hướng lực về phía xương ngón trỏ từ 1 - 3 phút cho đến khi thấy có cảm giác tê tức.
  Lưu ý: Phụ nữ mang thai không nên tự ý day bấm hoặc châm cứu huyệt Hợp Cốc, vì huyệt này có thể liên quan đến kích thích co bóp tử cung hoặc thúc đẩy chuyển dạ.

  
  Huyệt hợp cốc
   

2.4. Huyệt dương khê

• Vị trí: Huyệt nằm ở chỗ lõm ngay lằn ngang qua cổ tay phía mu bàn tay. Bạn hãy xòe rộng bàn tay và dựng đứng ngón tay cái lên, lúc này ở gốc ngón cái sẽ xuất hiện một vùng hốc lõm rõ rệt (hõm lào giải phẫu), huyệt nằm ngay chính giữa điểm lõm này.

• Tác dụng: Thanh nhiệt cơ thể, giảm đau họng, ù tai và giảm đau nhức khớp cổ tay do làm việc với chuột máy tính quá lâu.

• Cách bấm huyệt: Dùng đầu ngón tay cái ấn thẳng vào điểm lõm cổ tay, day tròn nhịp nhàng từ 1 - 2 phút.
   

  
  Huyệt dương khê
   

2.5. Huyệt ngư tế

• Vị trí: Nằm ở phần lòng bàn tay, ngay trung điểm của xương bàn ngón tay cái (vùng khối cơ thịt nổi lên cao nhất, tiếp giáp giữa vùng da mu tay màu sẫm và da lòng bàn tay màu sáng). Mẹo tìm nhanh: Khi nắm tay, đầu ngón trỏ chạm vào lòng bàn tay ở đâu thì huyệt nằm ở vùng cơ đối diện ngay sát đó.

• Tác dụng: Thanh lọc và điều hòa khí ở phổi, giảm nhanh cảm giác khô họng, rát cổ, ho khan và sưởi ấm cơ thể khi bị nhiễm lạnh.

• Cách bấm huyệt: Sử dụng ngón cái tay còn lại ấn một lực miết sâu vào khối cơ Ngư Tế, day liên tục khoảng 2 phút.
   

  
  Huyệt ngư tế
   

2.6. Huyệt tam nhãn

• Vị trí: Huyệt nằm ở mặt lòng bàn tay, thuộc ngón tay áp út (ngón đeo nhẫn) và nằm ở đốt ngón tay thứ 3 (đốt gần lòng bàn tay nhất). Để tìm chính xác, bạn chia đốt ngón tay này thành 3 phần dọc và 2 phần ngang bằng các đường thẳng tưởng tượng, giao điểm ở góc trên cùng bên trái chính là vị trí huyệt.

• Tác dụng: Kích thích nhu động ruột, hỗ trợ làm giảm tình trạng đầy bụng, khó tiêu và giải tỏa mệt mỏi cho cơ thể.

• Cách bấm huyệt: Dùng ngón cái của tay kia bấm giữ cố định vào điểm huyệt từ 15 - 30 giây, thả ra rồi lặp lại khoảng 3 - 5 lần.
   

  
  Huyệt tam nhãn
   

2.7. Huyệt thiếu thương

• Vị trí: Huyệt nằm ở gốc ngón tay cái, góc ngoài của móng tay (phía quay về phía ngón trỏ), cách chân móng tay khoảng 0,1 thốn (tương đương 2mm).

• Tác dụng: Sơ phong giải biểu, hạ nhiệt, xoa dịu cổ họng khi bị sưng đau hoặc ho kịch phát.

• Cách bấm huyệt: Dùng đầu ngón tay cái hoặc móng tay của tay đối diện chà xát mạnh hoặc bấm dứt khoát vào cạnh móng tay cái trong vòng 1 phút.
   

  
  Huyệt thiếu thương
   

2.8. Huyệt nhị gian

• Vị trí: Khi bạn siết nhẹ bàn tay thành nắm đấm, huyệt nằm ở vùng mu bàn tay, tại vị trí lõm sâu ngay phía trước hàng lóng xương ngón tay trỏ, hơi lệch về phía bên hông (hướng ngón cái).

• Tác dụng: Làm mát cơ thể, giảm đau mỏi ngón tay, hỗ trợ giảm ê buốt răng và làm dịu vùng họng khó chịu.

• Cách bấm huyệt: Đặt đầu ngón tay cái vào điểm lõm, day nhẹ nhàng theo vòng tròn từ 1 - 2 phút cho đến khi có cảm giác ấm nóng.
   

  
  Huyệt nhị gian
   

2.9. Huyệt thiếu trạch

• Vị trí: Huyệt nằm ở ngón tay út, tại góc ngoài của gốc móng tay (phía quay ra mép ngoài của bàn tay), cách chân móng khoảng 0,1 thốn (2mm).

• Tác dụng: Thanh tâm nhiệt, giảm cảm giác đơ cứng gáy, nhức đầu và hỗ trợ lưu thông khí huyết vùng ngực.

• Cách bấm huyệt: Dùng ngón tay cái bấm một lực dứt khoát vào vị trí huyệt, giữ nguyên trong 30 giây rồi thả ra, thực hiện vài lần.
   

  
  Huyệt thiếu trạch
   

2.10. Huyệt thiếu xung

• Vị trí: Huyệt nằm ở ngón tay út nhưng nằm ở góc trong của gốc móng tay (phía hướng về ngón áp út), cách chân móng tay khoảng 0,1 thốn.

• Tác dụng: Giảm cảm giác bồn chồn, lo lắng, tim đập nhanh hồi hộp và hỗ trợ điều hòa khí huyết lồng ngực.

• Cách bấm huyệt: Dùng đầu ngón cái bấm nhẹ nhàng, day ấn theo vòng tròn nhỏ trong vòng 1 phút.
   

  
  Huyệt thiếu xung
   

2.11. Huyệt đại lăng

• Vị trí: Nằm ở ngay lòng bàn tay vùng ngấn cổ tay. Huyệt tọa lạc chính giữa lằn chỉ cổ tay, ngay vùng hốc lõm giữa hai đường gân lớn khi bạn hơi khum bàn tay lại.

• Tác dụng: Thả lỏng hệ thần kinh trung ương, giảm căng thẳng tinh thần, giúp dễ đi vào giấc ngủ và hỗ trợ giảm đau mỏi khớp cổ tay.

• Cách bấm huyệt: Dùng ngón tay cái ấn thẳng góc một lực vừa phải vào giữa ngấn cổ tay, day nhẹ nhàng từ 1 - 2 phút trước khi ngủ.
   

  
  Huyệt đại lăng
   

2.12. Huyệt dịch môn

• Vị trí: Huyệt nằm ở mu bàn tay. Khi bạn khép hờ các ngón tay lại, huyệt nằm ngay tại điểm lõm sâu ở kẽ ngón tay giữa ngón áp út và ngón út (nơi tiếp giáp giữa vùng da mu tay và lòng bàn tay).

• Tác dụng: Thanh nhiệt, giảm ù tai, hoa mắt, xoa dịu cảm giác rát sưng họng và nhức mỏi cánh tay.

• Cách bấm huyệt: Dùng ngón tay cái day ấn miết sâu vào khe lõm giữa hai ngón tay từ 1 - 2 phút.
   

  
  Huyệt dịch môn
   

2.13. Huyệt dương trì

• Vị trí: Huyệt nằm ở mặt mu bàn tay, ngay trên ngấn cổ tay. Bạn tìm điểm chính giữa đường lằn cổ tay, dịch về phía ngón út một chút, huyệt nằm ở chỗ lõm sát cạnh đường gân lớn.

• Tác dụng: Làm ấm dòng tuần hoàn, tăng cường năng lượng tích cực cho cơ thể, giảm đơ cứng khớp cổ tay và mỏi bắp tay.

• Cách bấm huyệt: Dùng ngón tay cái ấn giữ vào điểm lõm cổ tay, phối hợp day nhẹ liên tục trong khoảng 2 phút.
   

  
  Huyệt dương trì
   

2.14. Huyệt trung chử

• Vị trí: Huyệt nằm ở mu bàn tay, nằm trong khe xương giữa ngón tay thứ 4 (áp út) và ngón thứ 5 (ngón út). Từ vị trí huyệt Dịch Môn, bạn đo thẳng tiến về phía cổ tay khoảng 0,1 thốn (2mm) chính là huyệt Trung Chử.

• Tác dụng: Giải tỏa các cơn đau mỏi lan rộng vùng cổ vai gáy, giảm đau đầu do căng thẳng và giảm tê bì mu bàn tay.

• Cách bấm huyệt: Dùng ngón cái ấn sâu xuống khe giữa hai xương ngón tay, duy trì lực ấn phối hợp day tròn trong 1 - 2 phút.

Huyệt trung chử
 

3. Những lưu ý quan trọng khi bấm huyệt bàn tay

Bấm huyệt bàn tay là phương pháp an toàn, tuy nhiên để đạt hiệu quả cao nhất và tránh các tác dụng phụ không mong muốn, bạn cần lưu ý 3 nguyên tắc cốt lõi sau:

3.1. Không day bấm quá mạnh

Việc dùng lực sai cách có thể gây tổn thương, bầm tím các mô mềm bên dưới, làm tổn thương mạch máu hoặc gây viêm bao gân dây chằng vùng bàn tay. Hãy dùng phần thịt ở đầu ngón tay cái để cảm nhận lực ấn, khi thấy có cảm giác căng, tức nhẹ hoặc tê rần là đã đạt yêu cầu.

3.2. Không bấm huyệt khi tay đang bị tổn thương

Tuyệt đối không thực hiện bất kỳ động tác bấm huyệt, chà xát nào nếu vùng da tay tại vị trí huyệt đang có các vết thương hở, trầy xước, chảy máu, sưng viêm, nứt nẻ hoặc đang bị nấm da. Bên cạnh đó, nếu khớp cổ tay hoặc ngón tay vừa bị chấn thương, bong gân do chơi thể thao, việc tự ý ấn huyệt có thể làm tình trạng viêm trở nên trầm trọng hơn. Hãy đợi cho đến khi các tổn thương vật lý này lành lặn hoàn toàn.

Không bấm huyệt khi tay đang bị tổn thương
 

3.3. Kiên trì thực hiện đều đặn để đạt hiệu quả tốt hơn

Bấm huyệt là liệu pháp tự nhiên, hoạt động theo cơ chế tích lũy và điều hòa từ từ. Thay vì thỉnh thoảng mới bấm khi cảm thấy đau mỏi, bạn hãy biến việc xoa bóp, ấn huyệt bàn tay thành một thói quen hằng ngày (khoảng 5 - 10 phút vào buổi sáng sau khi thức dậy hoặc buổi tối trước khi đi ngủ). Sự kiên trì đều đặn này sẽ giúp các đường kinh lạc luôn được khơi thông, tinh thần sảng khoái và cơ thể dẻo dai hơn.

Kiên trì thực hiện đều đặn để đạt hiệu quả tốt hơn

4. Kết luận

Theo y học cổ truyền, 14 huyệt đạo trên bàn tay là phương pháp hỗ trợ thư giãn và điều hòa khí huyết được thực hành lâu đời.

Mẹo nhỏ dành cho bạn: Trong nhịp sống hiện đại, bên cạnh bấm huyệt thủ công, nhiều người cũng kết hợp thêm các thiết bị massage hỗ trợ như máy massage cầm tay để tăng hiệu quả thư giãn toàn thân, giúp cơ thể phục hồi tốt hơn sau ngày dài làm việc.
* Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo và hỗ trợ trị liệu, không thay thế cho các chẩn đoán hoặc phác đồ điều trị y khoa. Tham khảo ý kiến bác sĩ nếu bạn đang mang thai hoặc có bệnh lý nền